Het viel me als christen op dat mensen heel vaak bepaalde zaken aan god toeschreven. Dat ging van psychische zaken, zoals rust ervaren, tot praktische tastbare zaken, zoals geld ontvangen wanneer er bv een financiële nood was.
De psychische zaken die aan god toegeschreven worden heb ik op mijn website www.exchristen.be op verschillende plaatsen behandeld:
- https://exchristen.be/hoofdstukken/56-de-eerste-twijfels-persoonlijke-ervaringen-god-gevoeld
- https://exchristen.be/hoofdstukken/63-verdere-twijfels-ervaringen-overtuigingen
- https://exchristen.be/hoofdstukken/66-verdere-twijfels-waarheid-of-gedachten-die-comfort-geven
In dit stukje wil ik echter iets schrijven over de praktische, tastbare zaken. Ook daar schreef ik reeds eerder een kort hoofdstukje over:
Ik heb heel wat verhalen gehoord, waar een bovennatuurlijke tussenkomst van god een tastbare natuurlijke nood leek op te lossen. Ik hoorde verschillende verhalen van mensen die bv dringend 1000 Euro nodig hadden, daarvoor in gebed gingen, en dan plots die 1000 Euro op één of andere manier kregen.
Zo was er het typische verhaal van een vriendin van mij die exact het bedrag dat ze op een bepaald moment nodig had ’s morgens in een enveloppe in de brievenbus vond.
Ik begon na te denken over dergelijke verhalen.
Wat verteld werd was (verhaal 1):
- Ik had dringend x Euro nodig, ik bad daarvoor, kort daarna kreeg ik die x Euro
Wat niet verteld werd was (verhaal 2):
- Ik had dringend x Euro nodig, ik heb dat hier en daar wel wat rondverteld, ik bad daarvoor, kort daarna kreeg ik die x Euro
Wat ook niet verteld werd was (verhaal 3):
- Ik had dringend x Euro nodig, ik heb dat hier en daar wel wat rondverteld, ik bad daarvoor, kort daarna kreeg ik die x Euro, ik had dit in andere situaties ook al gedaan, maar toen ontving ik niets
In het eerste verhaal wordt er niet gelogen, er wordt gewoon wat minder info doorgegeven dan in het tweede en het derde verhaal. Misschien wordt dat zelfs onbewust gedaan.
De extra info lijkt me echter wel telkens cruciaal. Verhaal 1 stuurt heel erg in de richting van een bovennatuurlijke tussenkomst van één of andere god. Mocht het immers zo gegaan zijn dat er niemand, maar dan ook echt niemand op de hoogte was van de financiële nood, er dan voor gebeden wordt en die nood dan ook nog eens tot op de Euro ingelost wordt, dan zou dat behoorlijk indrukwekkend zijn.
Het wordt echter een stuk minder indrukwekkend als je weet dat de financiële nood hier en daar bekendgemaakt werd, en een menselijke tussenkomst bijna logisch wordt.
Het wordt nóg wat minder indrukwekkend als er ook al 10 keer eerder voor een dergelijke nood gebeden werd maar er toen niets gebeurde.
Houden die mensen bewust info achter om de boel te belazeren? Ik denk het niet. Als je al gelooft in je god en je kan hem met een dergelijk verhaal (dat je ook zelf heel sterk gelooft, ons geheugen is immers selectief) naar voor brengen als een bovennatuurlijke kracht, dan doe je dat toch gewoon?
Ik heb zelf het volgende meegemaakt. Samen met Jaimie ging ik in 2010 voor een maand op zendingsreis naar Indonesië. In principe konden we dat niet betalen. We begonnen hier echter voor te bidden. Uiteraard werden onze plannen ook in onze kerk bekend gemaakt. Er kwam meer dan voldoende geld binnen om op zendingsreis te vertrekken.
Het jaar daarna besloten Jaimie en ik om opnieuw op zendingsreis te gaan, dit keer voor een half jaar echter. Hetzelfde scenario zoals net beschreven ontpopte zich, opnieuw kwam er meer dan voldoende geld binnen.
Kort na onze tweede zendingsreis wilden we opnieuw een zendingsreis doen, maar dit keer vertelden we dit niet aan de mensen rondom ons. Het enige wat we dit keer deden was bidden voor een financiële tussenkomst. Wat bleek? Er kwam geen enkele Euro binnen.
In de eerste 2 situaties hadden we de mensen op de hoogte gebracht van onze plannen, en heel wat sympathieke mensen hadden ons financieel gesteund. In de derde situatie hadden we dat niet gedaan.
Het is duidelijk dat god niets te maken heeft met de 3 situaties. Het zijn de mensen die ons geholpen hebben, de derde situatie bewijst immers dat het met god alleen niet leek te lukken.
Een ander voorval. Ik herinner me de volgende vraag van een christelijke vriend van mij: “Denk je dat god niets met de voorziening van dit gebouw te maken heeft?“
Met onze kerk waren we al een hele tijd op zoek naar een nieuw gebouw. We vonden er echter geen. Op een gegeven moment werd er een bouwteam opgericht in de kerk. Dit bouwteam bestond uit 3 mensen. Dit waren 3 zelfstandige ondernemers, met behoorlijk wat ervaring in de bouw- en vastgoedwereld.
Plots slaagde onze kerk er wel in een gebouw te vinden. Toen kwam de vraag van mijn vriend, wanneer ik al serieus aan het geloof aan het twijfelen was, of het nieuwe gebouw geen bewijs van een bovennatuurlijk ingrijpen van god was. Het antwoord was zó duidelijk voor mij.
Dit was niet gods werk, dit was mensenwerk. Als je gewoon logisch nadenkt en de christelijke bril afzet, dan wordt het zo klaar als pompwater. Bekwame mensen aanstellen, die keihard voor iets gingen, dat had voor een oplossing gezorgd.
In al deze situaties worden er veel te snel verkeerde linken gelegd. Het is niet te verwonderen dat die linken gelegd worden. Een christen is immers sowieso al overtuigd een machtig god te dienen, die in elke situatie bovennatuurlijk kan tussenkomen. Andere verklaringen worden dus gewoon genegeerd. “Alle eer aan god!” is een gekende christelijke leuze.
Er wordt verder ook enkel aandacht besteed aan succes, en de fails worden genegeerd. Als het god is die tussenkomt, waarom gebeurt dat dan meer wel dan niet? Ga je echt die ene keer het succes toeschrijven aan je god, maar de andere 10 keren dat hij faalt hem niet verantwoordelijk achten?
Ga je hem de eer geven omdat je god jouw 1000 Euro gegeven heeft om op reis te gaan? Hij slaagt er wel niet in een kind in Afrika van avondeten te voorzien. Ga je consequent zijn en hem daar dan ook verantwoordelijk voor achten?